Sejm zakończył prace nad nowelizacją ustawy o zdrowiu publicznym, która zakłada znaczące podniesienie opłaty cukrowej. W czwartek 5 listopada 2026 roku izba niższa odrzuciła poprawki Senatu, które miały charakter redakcyjny i doprecyzowujący. Odrzucenie tych zmian nie wpłynęło na główne założenia przepisów. Ustawa trafi teraz do prezydenta Karola Nawrockiego, który zdecyduje o jej losie.
Nowe stawki opłaty cukrowej
Zgodnie z przyjętymi rozwiązaniami opłata stała wzrośnie z 50 do 70 groszy za litr napoju. Dotyczy to produktów zawierających do 5 g cukru na 100 ml lub z dodatkiem określonych substancji słodzących. Opłata zmienna wzrośnie z 5 do 10 groszy za każdy gram cukru powyżej 5 g w 100 ml napoju, w przeliczeniu na litr. Znacznie drożej będzie też za dodatek kofeiny lub tauryny – stawka wzrośnie z 10 groszy do 1 zł za litr, czyli dziesięciokrotnie. Maksymalna opłata cukrowa wzrośnie z 1,20 zł do 1,80 zł za litr napoju.
Kolejne produkty objęte opłatą
Nowelizacja rozszerza katalog produktów objętych opłatą. Obejmie ona koncentraty do przygotowywania napojów, niezależnie od postaci – płynnej, półpłynnej czy stałej. Dla tej kategorii przewidziano stawkę 3 zł za litr lub kilogram koncentratu. Zmiany dotyczą również wysoko słodzonych syropów owocowych sprzedawanych jako suplementy diety, z wyjątkiem produktów w opakowaniach do 200 ml. Opłata ma objąć także niektóre napoje zawierające co najmniej 20 proc. soku i do 5 g cukru w 100 ml, jeśli zawierają kofeinę, taurynę lub określone substancje słodzące. Celem jest uszczelnienie systemu i ograniczenie możliwości unikania opłaty.
Dodatkowe wpływy i obawy branży
Według oceny skutków regulacji dodatkowe wpływy z opłaty oraz podatku VAT mogą wynieść około 1,49 mld zł rocznie. Z tej kwoty około 1,26 mld zł ma zasilić Narodowy Fundusz Zdrowia, a około 228 mln zł budżet państwa. Pieniądze dla NFZ mają być przeznaczone m.in. na profilaktykę, edukację zdrowotną i leczenie chorób związanych z nieprawidłowymi nawykami żywieniowymi. Rząd argumentuje, że podwyżka jest konieczna ze względu na rosnący problem nadwagi i otyłości w Polsce.
Przeciwko zmianom występują organizacje branżowe. Według doniesień medialnych 20 organizacji zaapelowało do prezydenta o zawetowanie ustawy, wskazując na negatywne konsekwencje gospodarcze. W grudniu 2025 roku prezydent Karol Nawrocki zawetował podobne rozwiązania dotyczące podwyższenia opłaty cukrowej. Teraz ponownie będzie musiał zdecydować, czy zaakceptować zaproponowane zmiany. Jeżeli ustawa zostanie podpisana, nowe stawki mają zacząć obowiązywać 1 stycznia 2027 roku.
„Podwyżka opłaty cukrowej to kolejne obciążenie dla producentów napojów, które może przełożyć się na ceny detaliczne” – wskazują przedstawiciele branży spożywczej.
Dla producentów napojów oznacza to stosunkowo niewiele czasu na dostosowanie cenników, kalkulacji kosztów i strategii sprzedaży do nowych zasad. Ostateczna decyzja należy do prezydenta.
