Sąd federalny w Delaware zakończył spór prawny między dwiema firmami biotechnologicznymi, które produkują białka jaj metodą precyzyjnej fermentacji. Sędzia Joshua D. Wolson oddalił powództwo wniesione przez Onego Bio przeciwko The EVERY Company, uznając, że sąd nie ma jurysdykcji, by wydać orzeczenie deklaratoryjne o braku naruszenia patentu.
Geneza sporu
Onego Bio pozwało The EVERY Company jesienią ubiegłego roku, domagając się stwierdzenia, że nie narusza patentu EVERY dotyczącego wytwarzania ovalbuminy – głównego białka białka jajowego – przy użyciu zmodyfikowanych mikroorganizmów. Onego wykorzystuje w produkcji szczep grzyba Trichoderma reesei, podczas gdy patent EVERY obejmuje ekspresję ovalbuminy w różnych organizmach gospodarujących.
Firma Onego twierdziła, że została zmuszona do pozwu, aby usunąć „chmurę” wiszącą nad jej działalnością i potwierdzić, że nie narusza patentu, który uważa za nieważny i niewykonalny. Zarzucała również EVERY żądanie nieuzasadnionych opłat licencyjnych oraz ingerencję w relacje z inwestorami poprzez informowanie ich, że Onego potrzebuje licencji.
Stanowisko sądu
Sędzia Wolson w uzasadnieniu z 9 października stwierdził, że to Onego „prowokowało” spór, podczas gdy EVERY „odmawiało podjęcia przynęty”. Jak czytamy w dokumencie: „Dowody nie wskazują, by EVERY podejmowało działania w celu egzekwowania swoich praw wobec Onego. Wręcz przeciwnie, fakty pokazują, że to Onego było prowokatorem”.
Sąd nie rozstrzygał o ważności patentu ani o tym, czy Onego go narusza. Podkreślił jedynie brak jurysdykcji do wydania żądanego orzeczenia. Sędzia zauważył także, że EVERY może w przyszłości dochodzić swoich praw patentowych, ponieważ „nie ma obowiązku składania definitywnego oświadczenia, że nigdy nie wniesie pozwu o naruszenie”.
Zarzut Onego, jakoby dyrektor generalny EVERY informował potencjalnych inwestorów o możliwości naruszenia patentów, został uznany za niemożliwy do zweryfikowania. Sędzia wskazał, że zeznania te miały „niewielką wartość dowodową”, a sam CEO EVERY, Arturo Elizondo, zaprzeczył takim twierdzeniom.
Ponadto sąd uznał, że Onego nie ma legitymacji do podnoszenia zarzutu fałszywej reklamy, ponieważ nie wykazało poniesienia szkody. „Wobec braku bieżącej działalności nie jest wiarygodne, że Onego i EVERY są konkurentami na tym samym rynku” – stwierdził sędzia.
Reakcje stron
The EVERY Company z zadowoleniem przyjęła decyzję sądu. W oświadczeniu dla AgFunderNews firma podkreśliła: „Jesteśmy wdzięczni za staranne rozpatrzenie sprawy i oddalenie roszczeń Onego. Od ponad dekady rozwijamy naszą technologię i chroniący ją portfel patentowy. Będziemy nadal inwestować w własność intelektualną i zdecydowanie bronić naszej pozycji. Pozew Onego był bezpodstawny od samego początku”.
Onego Bio również uznało wyrok za korzystny, twierdząc, że przyniósł on „jasność”. W oświadczeniu spółka zaznaczyła, że sąd uznał rzekome wypowiedzi EVERY do inwestorów za „formy przechwałek, a nie rzeczywistych gróźb”. Podkreśliła także, że technologia Trichoderma jest fundamentalnie odmienna, a patent EVERY nie ujawnia, jak wytwarzać ovalbuminę tą metodą.
Współzałożycielka i CEO Onego Bio, Maija Itkonen, dodała: „Podjęliśmy proaktywne kroki, aby chronić technologię wypracowaną przez dekady badań w VTT i umożliwić uczciwą konkurencję. Witamy decyzję, że nie ma roszczenia o naruszenie wobec Onego, nie ma wyzwania dla naszej swobody działania i nie ma już między nami sporu sądowego”.
Onego Bio poinformowało również, że urzędy patentowe w Japonii i Korei odrzuciły odpowiedniki patentu EVERY, Meksykański Instytut Własności Przemysłowej zgłosił zastrzeżenia, a Europejski Urząd Patentowy wydał wstępną opinię o dodaniu nowej materii, co może być podstawą unieważnienia.
Kontekst rynkowy
Spór między firmami wpisuje się w szerszy trend dynamicznego rozwoju sektora białek alternatywnych. Precyzyjna fermentacja, wykorzystywana przez obie spółki, polega na modyfikowaniu mikroorganizmów do produkcji konkretnych białek – w tym przypadku ovalbuminy, która stanowi około 54% białek białka jajowego. Rynek białek jajowych szacowany jest na ponad 30 miliardów dolarów rocznie, a firmy takie jak EVERY i Onego chcą przejąć część tego tortu, oferując produkty wolne od hodowli zwierząt.
Onego Bio planuje budowę zakładu produkcyjnego w Wisconsin, co może zwiększyć jej moce wytwórcze i konkurencyjność na rynku amerykańskim. Z kolei The EVERY Company od lat współpracuje z dużymi koncernami spożywczymi, dostarczając białko jajowe do produktów takich jak napoje czy wypieki.
Sprawa pokazuje, jak zacięta walka toczy się o pozycję w rozwijającej się branży biotechnologii spożywczej. Choć sąd nie rozstrzygnął o ważności patentu, obie firmy deklarują gotowość do dalszego rozwoju i obrony swoich interesów.
Fot. Pexels / Thirdman
