Kryzys finansowania polskiej ochrony zdrowia
Podczas XI Kongresu Wyzwań Zdrowotnych, który odbył się w Katowicach, wybitni specjaliści z dziedziny ekonomii zdrowia, zarządzania placówkami medycznymi oraz polityki zdrowotnej podnieśli alarmujący temat. Polski system ochrony zdrowia, formalnie oparty na składce zdrowotnej, w praktyce od tego modelu coraz bardziej się oddala. Głównym powodem jest chroniczne niedofinansowanie, które od lat stanowi fundament problemów służby zdrowia.
Rosnąca przepaść między potrzebami a środkami
Eksperci wskazali na kilka kluczowych wskaźników świadczących o pogłębiającym się kryzysie:
- Luka finansowa: Różnica między realnymi kosztami funkcjonowania systemu a środkami pochodzącymi ze składek i budżetu państwa systematycznie rośnie. Składka zdrowotna pokrywa jedynie część wydatków, resztę musi dołożyć Skarb Państwa, co w sytuacji innych priorytetów budżetowych prowadzi do permanentnych niedoborów.
- Zadłużenie szpitali: Według danych prezentowanych na kongresie, zadłużenie publicznych placówek leczniczych sięga kilkunastu miliardów złotych. To nie tylko problem księgowy, ale przede wszystkim realna bariera w inwestycjach, modernizacji sprzętu i zatrudnianiu personelu.
- Koszty nowoczesnych terapii: Postęp medycyny, choć niewątpliwie pozytywny, generuje ogromne koszty. Leczenie onkologiczne, terapia chorób rzadkich czy zaawansowane procedury kardiologiczne są nieporównywalnie droższe niż jeszcze dekadę temu. System oparty na składce, której wysokość nie jest adekwatna do tych wyzwań, nie jest w stanie samodzielnie ich udźwignąć.
- Zwiększenie udziału finansowania ryczałtowego z budżetu państwa dla szpitali, co mogłoby ustabilizować ich sytuację.
- Rozważenie wprowadzenia dodatkowych, dobrowolnych ubezpieczeń na wypadek kosztownych, specjalistycznych zabiegów, na wzór rozwiązań funkcjonujących w części krajów Europy Zachodniej.
- Głęboka reforma samej składki, np. poprzez powiązanie jej wysokości z rzeczywistymi dochodami lub rozszerzenie bazy podatkowej, z której jest naliczana.
„Model składkowy w Polsce jest fikcją. W rzeczywistości mamy do czynienia z modelem mieszanym, gdzie składka jest tylko jednym z kilku źródeł finansowania, i to niewystarczającym. To prowadzi do nieustannego 'gaszenia pożarów’ zamiast prowadzenia racjonalnej, długoterminowej polityki zdrowotnej” – podkreślał jeden z uczestników panelu, ekonomista zdrowia.
Poszukiwanie nowych rozwiązań
Uczestnicy kongresu nie ograniczali się jedynie do diagnozy problemu. Dyskutowano o potencjalnych kierunkach reform. Wśród propozycji pojawiały się:
Debata jasno pokazała, że utrzymanie status quo nie jest możliwe. Granice wytrzymałości systemu są na wyczerpaniu, a rosnące oczekiwania społeczne wobec medycyny tylko ten proces przyspieszają. Decydenci stoją przed trudnym wyborem: albo zwiększą nakłady na zdrowie w sposób systemowy i przejrzysty, albo będą zmuszeni pogodzić się z dalszą erozją jakości i dostępności usług medycznych dla pacjentów. Kongres w Katowicach był kolejnym głosem w tej coraz głośniej prowadzonej dyskusji o przyszłości polskiej służby zdrowia.
Foto: www.pexels.com
